Mỹ đòi Đức phải can đảm hơn

Ngày 20-1, tướng Stanley McChrystal, chỉ huy trưởng lực lượng NATO tại Afghanistan (Isaf), đã đòi quân đội Đức phải gửi thêm quân, chấp nhận rủi ro nhiều hơn và đưa ra sách lược mới cho công tác Afghanistan. Đức cần phải tiếp cận dân chúng nhiều hơn chứ không nên rút vào các căn cứ. Lời kêu gọi của viên tướng Mỹ vang lên trong khi dư luận Đức đang tranh luận về việc Đức có nên rút quân khỏi Afghanistan không.

Tướng McChrystel cho biết ông sẽ đưa ra những đề nghị này trong hội nghị về an ninh quốc tế vào đầu tháng Hai sắp tới ở thành phố München. Ông cho biết ông sẽ tìm cách thuyết phục quốc hội Đức chấp nhận đề nghị này vì lâu nay quốc hội Đức cho rằng công tác bảo vệ cho thường dân là quan trọng hơn. McChrystel cho biết ông sẽ kêu gọi tất cả các quốc gia đồng minh gửi thêm huấn luyện viên cho quân đội Afghanistan và các nước này cần tìm giải pháp trước hội nghị quốc tế về Afghanistan diễn ra tại London. Tổng hành dinh của NATO ở Kabul lâu nay rất bất mãn về thái độ không rõ ràng của Đức về việc tăng quân số.

Tại nhiều hội nghị cao cấp, ngoại trưởng Đức Westerwelle đã từ chối mọi đề nghị tăng quân số. Westerwelle hiện muốn chờ xem phản ứng của các nước thành viên NATO khác trước khi quyết định. Tướng McChrystel không chỉ đòi tăng quân mà đòi Đức phải can đảm hơn vì cho rằng vùng Bắc Afghanistan rất quan trọng cho sự ổn định Afghanistan. Ông cho rằng Đức phải thay đổi chiến thuật vì chiến thuật hiện nay là sai. Theo ông, quân Đức hiện cố thủ trong doanh trại của họ, không chịu rời khỏi xe thiết giáp và không còn tiếp cận với dân chúng nữa. Các chỉ huy Đức hiện chỉ dám cho binh lính núp trong những đoàn xe thiết giáp khi đi vào làng mạc, nhất là ở những căn cứ địa của phiến quân Taliban. McChrystel hiện đưa ra một sách lược mới tại Afghanistan theo đó sự gần gũi với dân chúng và sự bảo vệ dân chúng trước sự đe doạ của quân Taliban sẽ tạo điều kiện cho thành công. Trong tuần tới McChrystel sẽ bắt đầu gửi quân Mỹ đến vùng Kunduz và Masar-i-Shraif ở trong vùng trách nhiệm của Đức ở Bắc Afghanistan. Quân Mỹ sẽ giúp xây dựng quân đội và cảnh sát Afghanistan. Trong khi quân Đức huấn luyện theo kiểu học hàm thụ từ xa (mentoring) thì quân Mỹ huấn luyện quân Afghanistan trực tiếp tại chiến trường (partnering). Đức cho rằng cách huấn luyện của Mỹ quá nguy hiểm cho quân đội của Đức.

Pháp cấm áo phủ kín người đàn bà Hồi

Hãng thông tấn Pháp AFP loan tin ngày 20-1 rằng quốc hội Pháp đang chuẩn bị lệnh cấm người đàn bà Hồi giáo mặc áo phủ kín từ đầu đến chân (Burka). Một uỷ ban quốc hội cho rằng Burka là một biểu tượng tôn giáo của đạo Hồi đi ngược với các giá trị của nước Pháp. Trước đây Pháp đã ra lệnh cấm đàn bà Hồi giáo đội khăn trùm đầu.

Như vậy Burka có thể sẽ là biểu tượng Hồi giáo thứ hai bị cấm. Quốc hội Pháp hiện chuẩn bị ra một quyết nghị cấm dùng Burka trên toàn lãnh thổ của Pháp. Theo kết luận của một uỷ ban quốc hội thì Burka đi ngược với „tự do, bác ái và nhân phẩm“ là những giá trị của nước Cộng hoà Pháp. Do đó quốc hội cần phải ủng hộ những chính trị gia và hội đoàn chống lại Burka.

Vào giữa tháng Giêng, thủ tướng Francois Fillon đã kêu gọi quốc hội phải có một quyết nghị mạnh mẽ chống lại việc mặc áo trùm kín thân thể người đàn bà Hồi giáo. Theo bản văn mà AFP nhận được thì uỷ ban quốc hội sẽ đưa ra một dự thảo quyết nghị vào tuần tới. Tuy nhiên có nhiều dân biểu Pháp muốn biến nó thành luật. Tại Pháp, một quyết nghị không có tính ràng buộc thi hành như một đạo luật.

Việc cấm Burka sẽ có thể ảnh hưởng đến khoảng từ 400 đến 1.900 người đàn bà trong số 5 triệu người Hồi giáo đang sống tại Pháp. Hồi năm ngoái, tổng thống Sarkozy của Pháp đã tuyên bố rằng „nước Pháp không hoan nghênh Burka vì nước Pháp không thể chấp nhận người đàn bà bị biến thành tù nhân sau chấn song và bị cắt đứt liên lạc với đời sống xã hội.“

Tiểu bang Đức giới hạn quyền tự do tụ tập

Ngày 20-1, quốc hội tiểu bang Sachsen ở Đông Đức đã biểu quyết thông qua đạo luật giới hạn quyền biểu tình của những thành phần cực hữu tại những địa điểm có ý nghĩa lịch sử trong những điều kiện nhất định nào đó.

Với đa số phiếu của các dân biểu thuộc liên minh cầm quyền của đảng Dân chủ Cơ đốc giáo (CDU) và đảng Dân chủ Tự do (FDP), quốc hội tiểu bang Sachsen đã thông qua một đạo luật thắt xiết quyền biểu tình tại những địa điểm có ý nghĩa lịch sử quan trọng. Hai đảng CDU và FDP tuyên bố họ muốn ngăn chặn những cuộc đụng độ giữa các nhóm cực hữu và cực tả, thí dụ trong các ngày kỉ niệm thành phố Dresden bị tàn phá. Luật này không nhằm triệt tiêu quyền tự do biểu tình của người dân vì chỉ có hiệu lực giới hạn.

Đạo luật mới cấm các cuộc tuần hành ở những khu tưởng niệm nạn nhân của chế độ độc tài Đức Quốc Xã hoặc cộng sản và nạn nhân chiến tranh hoặc những cuộc biểu tình ca tụng chế độ độc tài Đức Quốc Xã. Đó là các địa điểm Tưởng niệm Cuộc Chiến giữa các Dân tộc (Völkerschlachtdenkmal ) ở thành phố Leipzig, nhà thờ Frauenkirche ở Dresden, khu phố cổ ở Dresden, Ngày Tưởng niệm các Trận Dội Bom xuống thành phố Dresden vào 13 và 14 tháng Hai năm 1945.

Trong những năm qua các nhóm cực hữu đã lợi dụng các ngày lễ kỉ niệm các cuộc tấn công của quân Đồng Minh vào các thành phố lớn ở Đức hồi Đệ nhị Thế chiến cho các mục đích chính trị bất chính. Vào dịp Lễ kỉ niệm ngày Dresden bị dội bom hàng ngàn người cực hữu từ trong và ngoại nước Đức đã tề tựu về thành phố này. Sở Bảo hiến Đức dự đoán năm nay sẽ có khoảng 6.500 người theo khuynh hướng Tân Phát Xít kéo về Dresden. Với đạo luật mới thành phố Dresden sẽ có cơ sở pháp lí để cấm các cuộc biểu tình của thành phần phát xít vào ngày 13-2 cũng như các cuộc biểu tình của thành phần cực tả chống phát xít trong khu vực thuộc khu phố cổ của Dresden. Tuy nhiên chính quyền thành phố sẽ không được ngăn cản các nhóm phát xít biểu tình ở ngoài các khu vực bị cấm.

Ứng viên của Bulgari rút lui

Ngày 19-1, Uỷ ban Liên hiệp Âu Châu (EU) loan báo rằng thủ tướng Bulgari đã nạp đơn xin rút lại sự đề cử bà Rumjana Schelewa vào chức Uỷ viên Viện trợ Nhân đạo của uỷ ban này. Bà bị tai tiếng vì đã không khai báo những khoản thu nhập trong thời gian làm dân biểu quốc hội Âu Châu. Tuần trước Quốc hội Âu Châu đã phản đối việc đề cử bà.

Sự chống đối của Quốc hội Âu Châu xem chừng đã quá lớn nên đã khiến cho bà Rumjana Schelewa rút lui khỏi danh sách đề cử vào Uỷ ban EU và xin từ chức luôn chức ngoại trưởng Bulgari. Chính phủ Bulgari hiện đề cử bà Kristalina Georgiewa, hiện là phó Chủ tịch Ngân hàng Thế giới để thay cho bà Schelewa.

Bà Schelewa phủ nhận các cáo buộc liên quan đến việc không khai báo việc bà làm chủ một công ti tư nhân. Ngoài ra các dân biểu đảng Xanh và đảng Dân chủ Xã hội trong Quốc hội Âu Châu cho rằng bà cũng thiếu khả năng. Trong cuộc điều trần vào tuần trước bà đã không thuyết phục được các dân biểu Âu Châu ủng hộ cho sự đề cử của bà. Bà là người của đảng bảo thủ EVP trong quốc hội Âu Châu. Đảng này cho rằng bà là nạn nhân của một cuộc chiến chính trị khiến bà không còn chịu đựng nổi những dèm pha về danh dự và sự ngay thẳng của bà. Đảng Dân chủ Tự do cho rằng bà rút lui là phải vì việc ra ứng cử của bà đã làm mất uy tín cho chức vụ mà bà ứng cử vào.

Bà Schelewa đã rút lui trước khi quốc hội Âu Châu bỏ phiếu từ khước toàn thể danh sách ứng viên của Uỷ ban EU. Quốc hội này chỉ có quyền từ khước toàn thể chứ không có quyền bác bỏ một ứng viên riêng lẻ. Như vậy cuộc bỏ phiếu công nhận Uỷ ban EU được dự định vào ngày 26-1 sẽ bị dời lại. Chủ tịch Uỷ ban EU, José Barroso, tuyên bố sẽ gặp ứng viên mới Georgiewa vào dịp sớm nhát. Bà này cũng sẽ phải ra điều trần trước Uỷ ban Viện trợ Nhân đạo của Quốc hội Âu Châu. Buổi điều trần này sẽ diễn ra trong 2 tuần nữa. Bà làm việc từ năm 1993 cho Ngân hàng Thế giới và leo lên chức giám đốc về môi sinh. Bà được bầu là phó Chủ tịch Ngân hàng Thế giới phụ trách các cơ quan tài chính quốc tế vào năm 2008.

Vòng hai bầu cử tổng thống Ukraine

Các ứng viên tổng thống nước Ukraine sẽ đi vào vòng đầu phiếu thứ hai vì đã không có ứng viên nào hội đủ đa số tuyệt đối trong cuộc bầu cử tổng thống vào ngày 16-1 vừa qua. Ứng viên Janukowitsch tuy đạt số phiếu cao nhất nhưng không đủ đánh bại ứng viên Timoschenko. Cả hai ứng viên đều bày tỏ hi vọng thắng cử và làm cho Nga hi vọng một sự cải thiện bang giao giữa 2 nước.

Kết quả cuộc bầu cử tổng thống vừa qua ở Ukraine phản ánh tương quan giữa miền Đông và miền Tây nước này. Wiktor Janukowitsch, chủ tịch „Đảng Các Khu Vực“, đại diện cho vùng nói tiếng Nga ở phía Đông, đã dẫn đầu với 35% trong cuộc bầu cử. Đối thủ của ông là bà Julia Timoschenko, vị thủ tướng xinh đẹp, đã thua ông với số phiếu 25%. Trong cuộc tranh cử, bà gọi ông là hèn nhát vì ông không chịu lên truyền hình tranh luận với bà. Sách lược của Janukowitsch là không ồn ào để tránh sơ hở. Ông đóng vai ngư ông thủ lợi và chờ hai đối thủ của ông - tổng thống Wiktor Juschtschenko và thủ tướng Julia Timoschenko - đấu đá nhau. Các cuộc thăm dò dư luận đều cho rằng ông sẽ có số phiếu nhiều gấp đôi Timoschenko.

Janukowitsch không còn huyênh hoang như trước nữa. Trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2004, sau khi thắng cử ông đã đứng ra nhận lời chúc mừng của Điện Cẩm Linh. Thế nhưng „Cuộc Cách mạng Cam“ đã lật đổ ông và đưa cặp bài trùng Juschtschenko và Timoschenko lên cầm quyền.

Kẻ bại trận trong cuộc bầu cử tổng thống lần này là tổng thống Wiktor Juschtschenko, người hùng của Cách mạng Cam, với 5%. Trong vòng hai cuả cuộc bầu cử tổng thống sẽ dự định tổ chức vào ngày 7-2 sắp tới, các đối thủ Janukowitsch và Timoschenko sẽ phải tìm cách tranh thủ số ủng hộ viên của những ứng viên khác. Timoschenko tuyên bố là bà sẽ điều đình với mọi lực lượng dân chủ. Bà được xem là người thân Tây phương trong khi Janukowitsch là người thân Nga. Tuy nhiên người ta chưa biết bà có tập họp lực lượng được không vì tổng thống Jschtschenko không ủng hộ bà. Hồi tháng 9 năm ngoái ông còn nói rằng bà đã „phản bội, đi đêm và làm đảo chính“.

Cả hai đối thủ hiện tìm cách thu hút cử tri của phía bên kia. Janukowitsch hiện đã đi vận động tại các khu vực trung tâm và phía Tây của Ukraine. Ông tuyên bố tiếng Nga không nhất thiết phải được xem là ngang hàng với tiếng Ukraine để tranh thủ những người có tinh thần quốc gia. Còn bà Timoschenko, gốc ở miền Đông, cũng đi đến các khu hầm mỏ và kĩ nghệ nặng nói tiếng Nga ở phía Đông Ukraine để vận động. Bà ca tụng sự giàu có và đa dạng của nền văn hoá Nga. Bà chỉ trích việc tổng thống Juschtschenko đã gửi các chiến cụ nặng sang cho Georgien khi nước này đang có chiến tranh với Nga.

Dù Janukowitsch hay Timoschenko thắng cử trong vòng 2 thì người mừng nhất sẽ là Nga vì cả 2 ứng viên này đều chống lại việc xin gia nhập khối NATO và đều muốn có một mối giao hảo êm đẹp với người láng giềng khổng lồ Nga.